Typ hierboven uw zoekterm (Belgisch recht) of scroll

© 2001-2015 Lycaeus Juridisch Woordenboek - Alle rechten voorbehouden>

economisch eigendom Fr.: propriété économique : zakenrecht - feitelijke beschikking over de zaak alsof men eigenaar is. Zie ook: nadere verklaring juridisch eigenaar

eed afleggen Fr.: jurer : burgerlijk procesrecht - plechtig zweren. Bijv. bij aanvang van een getuigenverhoor kan de getuige de ~, waarmee hij beaamt niets anders dan de waarheid te zullen verklaren. Zie ook: tegenstelling belofte onderdeel assertoire eed onderdeel eed van Hypocrates nadere verklaring getuigen

eed van Hypocrates Fr.: le serment d' Hypocrate : gezondheidsrecht - eed die artsen afleggen en waarin zij verklaren alles te doen om elke patiënt zo goed mogelijk te helpen. Zie ook: nadere verklaring overeenkomst inzake geneeskundige behandeling nadere verklaring euthanasie nadere verklaring abortus / aborteren / geaborteerd

EEG-executieverdrag (EEX) : executierecht - Verdrag van 27 september 1968 betreffende de rechterlijke bevoegdheid en de tenuitvoerlegging van beslissingen in burgerlijke en handelszaken binnen de Europese Gemeenschap. Art. 26 eex - Zie ook: nadere verklaring gerechtelijke tenuitvoerlegging / executie onderdeel exequaturprocedure

eendaadse samenloop Fr.: le concours idéal : strafrecht - een feit dat in meer dan een strafbepaling valt. Zie ook: tegenstelling meerdaadse samenloop

eenmanszaak Fr.: entreprise unipersonnelle : ondernemingsrecht - een natuurlijk persoon die een onderneming voert. De ~ heeft geen rechtspersoonlijkheid. Zie ook: tegenstelling besloten vennootschap (BV) onderdeel besloten vennootschap in oprichting (BV io)

eenparigheid van stemmen Fr.: l'unanimité des voix : rechtswetenschap - Alle stemmen zijn gelijk, niemand heeft afwijkend gestemd. Zie ook: nadere verklaring algemene stemmen tegenstelling gekwalificeerde meerderheid van stemmen niet gelijk aan acclamatie / acclameren / geacclameerd

eenparigheid van stemmen / algemene stemmen : - Alle stemmen zijn gelijk, niemand heeft afwijkend gestemd. Zie ook: v gekwalificeerde meerderheid van stemmen

eensluidend afschrift Fr.: la copie conforme : burgerlijk procesrecht - formule van een daartoe bevoegd persoon op een kopie, met handtekening bekrachtigd om aan te geven dat die kopie inderdaad overeenkomt met het origineel exemplaar. Bijv. de griffier gaf nog een exemplaar van het vonnis af voor ~. Zie ook: nadere verklaring griffier / (mv.) griffiers hierarchische verhouding grosse / (mv.) grossen

eensluidend mondeling advies Fr.: l'avis oral conforme : rechtswetenschap - verschillende organen, instellingen of belangengroepen die op een bepaald onderwerp hetzelfde advies uitbrengen. Zie ook: nadere verklaring adviseur

eenzijdige overeenkomst Fr.: le contrat unilatéral : contractenrecht - overeenkomst waarbij slechts 1 partij verplicht is te presteren. Bijv. bruikleen, schenking. Zie ook: nadere verklaring wederkerige overeenkomst

eenzijdige rechtshandeling Fr.: acte juridique unilatéral : verbintenissenrecht - een rechtshandeling waarbij gevolgen worden teweeggebracht door de enkele wil van een persoon. Bvb. een opzegging. Zie ook: tegenstelling overeenkomst / contract

eerbiediging / eerbiedigen / geërbiedigd Fr.: le respect / respecter / respecté : rechtswetenschap - respecteren, respectvol behandelen.

eerroof Fr.: la diffamation : strafrecht - een persoon kwaadwillig een bepaald feit ten laste leggen dat zijn eer kan krenken of hem aan de openbare verachting kan blootstellen en waarvan de wet het bewijs niet toelaat Art. 443 Sw. - Zie ook: niet gelijk aan laster

eerste aanleg (ea) / eerste instantie Fr.: première instance (ea) / la première instance : burgerlijk procesrecht - gerecht waar een procedure begint; primaire rechterlijke instantie waar een zaak wordt behandeld;
procedure, waarin het vonnis is gewezen, waartegen een partij in hoger beroep opkomt. Zie ook: hierarchische verhouding hoger beroep

eerste kanton / kanton Fr.: le canton : gerechtelijk recht - de gebiedsomschrijving waarbinnen de territoriale bevoegdheid van een vredegerecht geldt. Art. 59 Ger.w - Zie ook: nadere verklaring vrederechter

effecten Fr.: les effets / les valeurs : effectenrecht - verzamelnaam voor verhandelbare waardepapieren of beursinstrumenten, zoals aandelen, obligaties, opties, warrants, futures etc. Zie ook: onderdeel aandeel

effectenrecht Fr.: le droit des valeurs : financieel recht - rechtsgebied dat de regels omvat betreffende de verhandeling van transacties op financiële markten (beurzen) en het toezicht daarop. Zie ook: hierarchische verhouding bankrecht

e-gambling : internetrecht - Engels: gokken op het internet.

eigen risico Fr.: propre risque : verzekeringsrecht - bij verzekeringen: dat deel van de schade, dat niet door de verzekeraar vergoed wordt maar voor rekening van de verzekerde blijft. Zie ook: onderdeel franchise

eigen vermogen Fr.: le patrimoine propre : vennootschapsrecht - nettoactief; het totaal bedrag van de activa zoals dat blijkt uit de balans, verminderd met de voorzieningen en schulden. Zie ook: nadere verklaring vreemd vermogen

eigenaar / eigenaresse Fr.: le propriétaire / la propriétaire : zakenrecht - persoon die het meest omvattend recht op een zaak heeft. Zie ook: nadere verklaring zaak / (mv.) zaken tegenstelling gerechtigde nadere verklaring blote eigendom / (oneigen.) bloot eigendom nadere verklaring vereniging van eigenaren

eigendomsbewijs Fr.: titre de propriété / acte de propriété : zakenrecht - schriftelijk stuk waaruit blijkt dat een bepaalde persoon eigenaar van een bepaalde zaak is, bv. een notariële akte Zie ook: onderdeel transportakte

eigendomsrechten Fr.: les droits de propriété : zakenrecht - verzameling van alle rechten die een eigenaar op zijn zaak kan uitoefenen. Zie ook: tegenstelling blote eigendom / (oneigen.) bloot eigendom

eigendomsvoorbehoud Fr.: le droit de rétention : zakenrecht - contractuele bepaling dat een leverancier van goederen zich het recht op eigendom voorbehoudt, zolang de schuldenaar deze goederen niet betaalt. Art. 101 Wet 8 augustus 1997 - Zie ook: nadere verklaring bodembeslag

eigenrichting / eigen rechter spelen Fr.: la justice privée / se faire justice à soi-même : strafrecht - het recht in eigen handen nemen, zonder de daartoe geëigende rechtsgang te bewandelen. Behoudens uitzonderingen is eigenrichting niet toegestaan. Het geweldmonopolie berust bij de staat. Zie ook: tegenstelling venue en court

eindvonnis Fr.: le jugement final / définitif : burgerlijk procesrecht - een ~ ligt voor zodra de rechter zijn rechtsmacht over een geschilpunt heeft uitgeput. Art. 19 Ger. W. - Zie ook: tegenstelling eindbeschikking nadere verklaring dagvaarding / (mv.) dagvaardingen tegenstelling tussenvonnis onderdeel deelvonnis

eis / vordering Fr.: la demande : gerechtelijk recht - vordering of claim die de eisende partij bij de rechtbank indient en waarvoor een rechtszaak ingeleid wordt, in tegenstelling tot de tegeneis die de gedaagde kan instellen (de eis in reconventie) Art. 12 Ger. W. - Zie ook: nadere verklaring eiser / eisende partij tegenstelling tegeneis / eis in reconventie nadere verklaring verweerder / verwerende partij nadere verklaring dagvaarding / (mv.) dagvaardingen

eis in reconventie / tegenvordering / reconventionele eis Fr.: la demande reconventionelle : burgerlijk procesrecht - vordering die de verweerder instelt om tegen de eiser een veroordeling te doen uitspreken Art. 14 Ger. W. - Zie ook: nadere verklaring verweerder / verwerende partij tegenstelling eis / vordering

eiser / eisende partij Fr.: le demandeur / la partie demanderesse : burgerlijk procesrecht - partij in een geding die de inleidende vordering instelt. Zie ook: tegenstelling verweerder

elektronisch toezicht Fr.: la surveillance électronique : strafrecht - een veroordeelde verblijft in zijn of haar eigen huis en staat via een enkelband in verbinding met een centrale dienst die hem of haar ten allen tijde kan controleren. Zie ook: nadere verklaring huisarrest

elektronische handtekening Fr.: la signature électronique : informaticarecht - een geheel van elektronische gegevens dat vastgehecht is aan of logisch geassocieerd is met andere elektronische gegevens, en dat wordt gebruikt als middel voor authentificatie. Art. 1 Wet 20 oktober 2000 en 1 Wet 9 juli 2001

emissie / uitgifte Fr.: une émission : effectenrecht - het in het verkeer of in omloop brengen. Bijv. van aandelen.

emittent / (mv.) emittenten Fr.: émetteur : effectenrecht - (vaak overheids)instantie die in ruil voor een rentedragende geldlening een verhandelbare schuldbrief (de obligatie) uitgeeft. Art. 242 W. Venn. - Zie ook: nadere verklaring obligatie / schuldbrief

empirisch Fr.: empiriquement : rechtsfilosofie - door ervaring geleerd. Zie ook: nadere verklaring empirisme

empirisme Fr.: l'empirisme : rechtsfilosofie - kennistheoretische stroming van F. Bacon (17e eeuw) en D. Hume (18e eeuw) waarin men de ervaring of zintuiglijke waarneming als enige bron van kennis omtrent de werkelijkheid beschouwt. Zie ook: tegenstelling legisme

endossement / rugtekening / endosseren / geëndosseerd Fr.: l'endossement / endosser / endossé : vermogensrecht - verklaring die door de houder normalerwijze op de rugzijde of op een verlengstuk van de wissel wordt geschreven. Elke wisselbrief kan door ~ worden overgedragen.

enuntiatief Fr.: énonciatif : rechtswetenschap - voorbeeld(en) ter verduidelijking, aangegeven door termen als 'onder andere', 'ten minste', 'zoals'. Zie ook: nadere verklaring limitatief nadere verklaring cumulatieve voorwaarden

e-procurement Fr.: le e-procurement : informaticarecht - elektronisch inkopen doen

equivalentie Fr.: l'équivalence : rechtswetenschap - gelijkwaardigheid. Zie ook: niet gelijk aan equivalentieleer

equivalentieleer Fr.: le principe d'équivalence : aansprakelijkheidsrecht - principe uit het aansprakelijkheidsrecht dat zegt dat de oorzaak van een schadegeval is, elke fout zonder welke de schade niet zou zijn ontstaan; leer krachtens dewelke elkeen der fouten die ertoe bijdroegen een en dezelfde schade te veroorzaken, geacht worden deze op haar eentje te hebben veroorzaakt. Zie ook: onderdeel aansprakelijkheid onderdeel buitencontractuele aansprakelijkheid/quasi-delictuele aansprakelijkheid

ereloon / honorarium Fr.: les honoraires / l'honoraire : advocatuur - vergoeding die niet als wedde of als werknemersloon is te beschouwen. Bijv. Advocaten ontvangen een ereloon.

erfdienstbaarheid / erfdienstbaarheden / servituut / servituten Fr.: la servitude : zakenrecht - last waarmee het dienende erf is bezwaard. Zie ook: nadere verklaring retributie

erfenisbejag / captatie / (oneig.) suggestie Fr.: captation : erfrecht - het najagen van een erfenis; op listige wijze een kunstmatig klimaat rond een schenker of erflater creëren zodat men door de erflater bevoordeeld zou worden, ten nadele van andere erfgenamen

erfgenaam / (mv.) erfgenamen Fr.: un héritier / une héritière : erfrecht - persoon die een erfenis door versterf of uiterste wil geheel of gedeeltelijk verkrijgt.

erflater Fr.: le testateur : erfrecht - persoon die een erfenis nalaat, al dan niet in een uiterste wil geregeld. Zie ook: nadere verklaring uiterste wil / testament nadere verklaring testateur

erfopvolging Fr.: dévolution successorale : erfrecht - het verkrijgen van een erfenis Zie ook: hierarchische verhouding erfopvolging bij versterf / erfopvolging ab in testato hierarchische verhouding testamentaire erfopvolging

erfopvolging bij versterf / erfopvolging ab in testato Fr.: dévolution successorale sans testament : erfrecht - het verkrijgen van een (deel van een) erfenis op basis van de erfopvolging zoals geregeld in het Burgerlijk recht, dus zonder dat de erflater een testament maakte. Zie ook: tegenstelling testamentaire erfopvolging onderdeel erfopvolging

erfpacht Fr.: l'emphythéose / le bail (baux) emphytéotique(s) : vastgoedrecht - zakelijk recht waardoor degene die het geniet (de erfpachter) een onroerend goed, vaak een stuk grond of een akker, dat aan iemand anders toebehoort (de erfverhuurder) mag gebruiken. De erfpachter betaalt aan de erfverhuurder daarvoor op vaste tijdstippen, meestal jaarlijks, een geldsom of een vergoeding in natura (de canon). Zie ook: hierarchische verhouding zakelijk recht nadere verklaring canon

erfrecht Fr.: droit des successions : familiaal vermogensrecht - vakgebied dat de regels omvat betreffende de vermogensovergang van erflater op erfgenamen of legatarissen, de verdeling tussen erfgenamen onderling en de inbreng of inkorting van giften. Zie ook: tegenstelling successierechten

erfstelling Fr.: l'instituion d'héritier : erfrecht - uiterste wilsbeschikking ten aanzien van goederen.

erga omnes : burgerlijk procesrecht - Latijn: tegenover allen. Deze bepaling geldt ~, ze is dus voor iedereen geldig.

erkennen / erkenning Fr.: reconnaître / la reconnaissance : rechtswetenschap - bepaald recht of bepaalde feiten toegeven of inzien.

erkenning Fr.: reconnaissance : familierecht - eenzijdige rechtshandeling waarbij een persoon een kind erkent als het zijne of hare en waardoor een afstammingsband kan gecreëerd worden. Art. art. 313, §1 B.W. en art. 319, §1 B.W. - Zie ook: hierarchische verhouding afstamming

et al. : rechtswetenschap - Latijn: et alii = en anderen. Vaak gebruikt in verwijzingen naar boeken, artikels met meerdere auteurs: Janssens et al. = Janssens en alle overige auteurs

Euro : - de munt die geldt en gebruikt wordt van de landen die aangsloten zijn bij de Europese muntunie.

Europees economisch samenwerkingsverband (EESV) Fr.: le groupement européen d' intérêt économique (GEIE) : Europees recht - samenwerkingsverband van verschillende binnen de Europese Unie gevestigde ondernemingen, waarbij dat samenwerkingsverband een eigen Europees-rechtelijke rechtspersoonlijkheid heeft. Art. 17 eesv - Zie ook: nadere verklaring rechtspersoon / rechtspersonen

Europees Hof van Justitie (EHvJ) Fr.: La Cour de Justice européenne : Europees recht - supranationaal, onafhankelijk rechterlijk orgaan te Luxemburg met verplichte rechtsmacht over de justitiabelen. Art. 220 eg-verdrag - Zie ook: hierarchische verhouding arrondissementsrechtbank / rechtbanken nadere verklaring prejudiciële beslissing nadere verklaring justitiabelen onderdeel Verdrag tot oprichting van de Europese Gemeenschap (EG-Verdrag)

Europees Hof voor de Rechten van de Mens (EHRM) Fr.: La Cour européenne des Droits de l'Homme (CEDH) : mensenrechten - onafhankelijk rechterlijk orgaan te Straatsburg dat klachten behandelt terzake schending van mensenrechten door de Staten die bij het EVRM zijn aangesloten. Art. 19 evrm - Zie ook: nadere verklaring Europees Hof van Justitie

Europees Octrooi Fr.: Le brevet européen : octrooirecht - octrooi dat krachtens het Europees Octrooiverdrag is verleend. Zie ook: nadere verklaring octrooi / patent / (mv.) octrooien / patenten tegenstelling Gemeenschapsoctrooien

Europees Octrooiverdrag (EOV) Fr.: La Convention sur le Brevet européen : octrooirecht - verdrag van 7 oktober 1977 inzake de verlening van Europese octrooien en de instelling van het Europees Octrooibureau. Art. 4 eov - Zie ook: onderdeel Europees Octrooi

Europees Sociaal Handvest (ESH) Fr.: La charte sociale européenne : mensenrechten - Europese verklaring waarbij de aangesloten regeringen zich ertoe verbinden hun burgers in het genot te stellen van sociale rechten (o.a. arbeid, goede arbeidsvoorwaarden, billijke beloning). Art. 1 esh - Zie ook: nadere verklaring Raad van Europa nadere verklaring ius bellandi nadere verklaring woonplaats hierarchische verhouding Internationaal verdrag inzake burgerrechten en politieke rechten (BUPO)

Europees uitleveringsverdrag (EUv) Fr.: La Convention européenne d'Extradition : internationaal strafrecht - verdrag van Parijs van 13 december 1957 betreffende de procedure tot uitlevering van verdachten van strafbare feiten of veroordeelden, tot stand gekomen in het kader van de Raad van Europa. Art. 1 EUv - Zie ook: hierarchische verhouding Penitentiaire beginselenwet (PBW)

Europees verdrag tot bescherming van de rechten van de mens en de fundamentele vrijheden (EVRM) Fr.: La Convention européenne de sauvegarde des droits de l'homme et des libertés fondamentales : mensenrechten - Verdrag van Rome, 4 november 1950, waarin de rechten en vrijheden van de mens zijn bepaald en het Europees Hof voor de Rechten van de Mens wordt ingesteld. De belangrijkste rechten en vrijheden zijn: recht op leven, vrijheid, veiligheid, eerlijk proces, verbod van foltering, slavernij en dwangarbeid, geen straf zonder daaraan ten grondslag liggende wet, recht op eerbiediging van privé- en gezinsleven, vrijheid van gedachte, godsdienst, meningsuiting en vergadering, het recht om te huwen, verbod op discriminatie en op misbruik van recht. Art. 2 evrm en 8 EVRM - Zie ook: hierarchische verhouding Universele verklaring van de rechten van de mens (UVRM)

Europese Akte (EAK) Fr.: L'acte unique européen : Europees recht - overeenkomst van 17 februari 1986 tussen de EG-lidstaten teneinde de Europese Unie concreet in het vat te gieten. Op grond van de ~ zijn het EG-verdrag, EGKS, EEG-verdrag en Euratom gewijzigd. Art. 1 eak - Zie ook: nadere verklaring Europese Unie (EU) hierarchische verhouding Verdrag betreffende de Europese Unie (EU-verdrag / Verdrag van Maastricht)

Europese Economische Ruimte (EER) Fr.: L'espace économique européen : Europees recht - De aangesloten landen hebben nauwe samenwerking toegezegd in economische sectoren. De landen van de EER zijn: alle EU-landen, aangevuld met Noorwegen, IJsland en Liechtenstein. Voor onderdanen uit deze landen gelden andere voorwaarden om in Nederland te worden toegelaten. Zie ook: onderdeel Europese Unie (EU)

Europese Richtlijn Fr.: La directive européenne : Europees recht - Door het Europees Parlement en/of Raad gegeven voorschrift dat de EG-lidstaten bindt. ~ heeft geen directe horizontale werking, maar dient eerst in de nationale wetgeving te worden geïmplementeerd. Art. 249 eg-verdrag - Zie ook: nadere verklaring directe horizontale werking van richtlijnen niet gelijk aan internationale verdragen nadere verklaring Raad van Europa hierarchische verhouding verordeningen

Europese Unie (EU) Fr.: l'Union européenne : Europees recht - internationale organisatie, met 25 lidstaten binnen Europa met als doelstellingen: het tot stand brengen van het Europees burgerschap; het garanderen van vrijheid, veiligheid en rechtvaardigheid; het bevorderen van economische en sociale vooruitgang; het verzekeren van de doeltreffendheid van de Unie en bevestiging van de eigen identiteit van Europa op het internationale vlak. Art. 2 EU-verdrag