Typ hierboven uw zoekterm (Belgisch recht) of scroll

© 2001-2015 Lycaeus Juridisch Woordenboek - Alle rechten voorbehouden>

no cure no pay : letselschaderecht - Engels: geen genezing geen betaling. Principe dat zegt dat voor diensten die geen resultaat opleveren, ook niet betaald hoeft te worden. Bv. een advocaat die een proces verliest, krijgt daarom geen honorarium. Dit principe wordt in België niet toegepast.

nomenclatuur Fr.: la nomenclature : rechtswetenschap - opsomming van de geneeskundige verstrekkingen waarin de ziektekostenverzekering per prestatie tegemoetkomt Art. 1 K.B. 14 september 1984 - Zie ook: nadere verklaring aanspreektitel / titulatuur

noodtestament Fr.: le testament de besoin : erfrecht - testament gemaakt onder bijzondere omstandigheden, bijv. oorlog. Het ~ moet door de erflater en twee getuigen worden ondertekend en heeft een geldigheidsduur van zes maanden nadat de bijzondere omstandigheid (oorzaak) is geëindigd.

noodtoestand Fr.: l'état de nécessité : staatsrecht - toestand dat, als gevolg van buitengewone omstandigheden, het burgerlijk gezag een aantal buitengewone bevoegdheden krijgt, zoals het inwinnen van inlichtingen en het beperken van bewegingsvrijheid.

noodtoestand Fr.: l'état de nécessité : strafrecht - vorm van overmacht dat het plegen van een strafbaar feit rechtvaardigt. Bijv. een voordeur intrappen om een kind uit een brandend huis te redden; rechtvaardigingsgrond die de wederrechtelijkheid van een strafbaar feit opheft omdat de strafwet werd overtreden met het oog op de vrijwaring van een hoger rechtsgoed (bijv. snelheidsovertreding door een ziekenwagen). De noodtoestand is niet uitdrukkelijk in de wetgeving opgenomen maar is aanvaard door de rechtspraak. Zie ook: nadere verklaring rechtvaardigingsgronden

noodweer Fr.: la légitime défense : strafrecht - een strafbaar feit plegen om zichzelf of een ander te beschermen tegen onmiddellijk en dreigend gevaar. Voorbeeld iemand die een gewapende overvaller een blauw oog slaat om het vege lijf te redden. Hij kan een beroep doen op noodweer en gaat dan vrijuit. De verdediging moet in redelijke verhouding staan tot het gevaar. Er is sprake van het zogeheten noodweerexces als dat niet het geval is, maar er sprake is van hevige angst. Zie ook: tegenstelling noodweerexces

noodweerexces Fr.: l'excès de tempête : strafrecht - situatie die zich voordoet als de grenzen van de noodzakelijke verdediging in het kader van noodweer ten gevolge van de ernst van het moment worden overtreden. Zie ook: tegenstelling noodweer

normafwijkend gedrag Fr.: le comportement dérogeant à la norme : criminologie - gedrag dat van de norm, het normale of het maatschappelijk betamelijke afwijkt. ~ kan (!) tot criminaliteit leiden. Bijv. straatmeubilair met graffiti beschilderen is ~ en kan als vandalisme worden vervolgd. Zie ook: hierarchische verhouding criminalisering / criminaliseren

normatief Fr.: normatif : rechtsfilosofie - hetgeen op geschreven of ongeschreven richtsnoeren (rechts- of gedragsregels) betrekking heeft. Bijv. gebods- en verbodsbepalingen zijn ~. een ~ oordeel over iemands werkhouding;
aan de hand van normen. Bijv. de schoolgrootte wordt normatief bepaald.

normen en waarden Fr.: les normes et les valeurs : rechtsfilosofie - bindende verwachtingen binnen een bepaalde relatie tussen personen; regels van goed fatsoen. Bijv. een fruithandelaar handelt in strijd met ~ indien hij rotte appels levert Zie ook: nadere verklaring rechtsnorm

nota Fr.: la note : rechtswetenschap - rekening;
document, bijv. beleidsnota, miljoenennota;
afkorting voor notificatie: kennisgeving van de ene Staat aan de andere.

nota van wijziging Fr.: la note d'amendement : staatsrecht - document, dat in het algemeen door de regering naar het parlement gestuurd wordt, met wijzigingen in een wetsvoorstel.

notariële akte Fr.: l'acte notarié : notarieel recht - een door een notaris verleden partij- of proces-verbaalakte dat tot bewijs strekt. Zie ook: nadere verklaring partij akte nadere verklaring proces-verbaalakte

notarieel Fr.: notarial : notarieel recht - betrekking hebbend op het notariaat of (een) notaris(sen), of door een notaris verricht. Bijv. een notariële akte is een akte opgesteld en verleden voor een notaris.

notarieel recht Fr.: le droit notarial : notarieel recht - rechtsgebied dat voornamelijk de rechtsregels bevat betreffende de notariële praktijk en de organisatie en de werking van het ambt van notaris

notaris Fr.: le notaire : notarieel recht - rechtsgeleerd, openbaar ambtenaar die bevoegd is om authentieke akten op te verlijden, te bewaren en er afschriften van te verstrekken. Bijv. een onroerend goedtransactie kan slechts via de notaris worden verwezenlijkt. Zie ook: onderdeel jurist tegenstelling rechter hierarchische verhouding kandidaat-notaris

notoire feiten Fr.: les faits notoires : burgerlijk procesrecht - feiten van algemene bekendheid, mogen door de rechter aan zijn beslissing ten grondslag worden gelegd, ongeacht of ze zijn gesteld. ~ behoeven geen bewijs. Zie ook: nadere verklaring dwingend bewijs nadere verklaring bewijsmiddelen

notulen Fr.: le procès-verbal : rechtswetenschap - aantekeningen van een vergadering. Zie ook: nadere verklaring overlegvergaderingen

novatie Fr.: la novation : - wijze van tenietgaan van een overeenkomst doordat een oude overeenkomst wordt vervangen door een nieuwe (vernieuwde) overeenkomst. Art. 1271 B.W. - Zie ook: nadere verklaring schuldvernieuwing

novelle Fr.: la nouvelle : staatsrecht - wet die verbeteringen aanbrengt in een bestaand wetsvoorstel en vaak helpt om de Eerste Kamer over de streep te trekken.

nulla poena sine lege : strafrecht - Latijn: er is sprake van een misdrijf en er kan geen straf opgelegd worden zonder dat daaraan een wet voorafgaat. Zie ook: tegenstelling terugwerkende kracht

numerus clausus Fr.: numerus clausus : onderwijsrecht - regeling volgens dewelke slechts een vooraf vastgesteld aantal personen tot een groep of instelling, tot een bepaalde studie aan een universiteit, worden toegelaten. In Vlaanderen geldt er zo een bepaalde vorm van numerus clausus voor de opleidingen geneeskunde en tandheelkunde.

obiter dictum / (mv.) obiter dicta : rechtswetenschap - Latijn: terloopse, irrelevante opmerking of uitspraak.

objectief recht Fr.: le droit objectif : rechtswetenschap - geschreven (wetten e.d.) en ongeschreven (gewoonte) recht, hetgeen neerkomt op alle in de samenleving geldende regels. Zie ook: onderdeel recht tegenstelling subjectief recht nadere verklaring internationale verdragen

objecttaal Fr.: la langue d'objet : rechtsfilosofie - de objecten van een uitspraak liggen buiten taaluitingen of begrippen. Bijv. 'vader gaat naar zijn werk', waarbij 'vader' als object wordt beschreven. Zie ook: nadere verklaring metataal

obligatie Fr.: l'obligation : effectenrecht - op de beurs verhandelbare schuldbrief, waaruit blijkt dat de emittent (vaak overheid) tegen een bepaalde rente het in die brief genoemde bedrag heeft geleend. Zie ook: nadere verklaring trust / trustovereenkomst nadere verklaring obligatiehouder nadere verklaring emittent / (mv.) emittenten

obligatiehouder Fr.: l'obligataire : bank- en effectenrecht - persoon die in het kader van een trust geld leent aan een ander (emittent), die daarvoor een overdraagbaar waardepapier aan die persoon verstrekt. Zie ook: nadere verklaring trust / trustovereenkomst nadere verklaring trustee nadere verklaring emittent / (mv.) emittenten

obligatieleningen Fr.: les emprunts obligataires : bank- en effectenrecht - geldleningen die de emittent (vaak overheid) tegen betaling van rente aangaat met obligatiehouders. ~ worden in een verhandelbare schuldbrief (obligatie) vastgelegd. Zie ook: nadere verklaring trust / trustovereenkomst nadere verklaring trustee

obligatoire overeenkomst Fr.: l'accord obligatoire : contractenrecht - contract dat verbintenissen in het leven roept. Zie ook: tegenstelling obligatie onderdeel verbintenissen / obligatio nadere verklaring overeenkomst (ovk)

occupatie Fr.: l'occupation : zakenrecht - het in bezit nemen van een roerende zaak die aan niemand toebehoort en daardoor eigenaar van die zaak worden. Zie ook: nadere verklaring bezit / bezitten / bezat nadere verklaring houderschap onderdeel res nullius

octrooi / patent / (mv.) octrooien / patenten Fr.: le brevet (pl.) les brevets : octrooirecht - beschermingsrechten die op aanvraag door het Bureau voor Industriële Eigendom worden verleend voor nieuwe uitvindingen die in de nijverheid kunnen worden toegepast. Octrooi- of patenthouders genieten octrooibescherming. Zie ook: nadere verklaring octrooibescherming onderdeel Europees Octrooi nadere verklaring Gemeenschapsoctrooien

octrooibescherming Fr.: la protection de brevet : octrooirecht - recht dat de octrooihouder/aanvrager geniet om anderen te verbieden de uitvinding toe te passen. Het octrooirecht is dus een verbodsrecht, geen exploitatierecht. Zie ook: nadere verklaring octrooihouder nadere verklaring octrooieerbare uitvinding

octrooieerbare uitvinding Fr.: l'invention brevetable : octrooirecht - of octrooieerbare vindingen: nieuwe zaken die op uitvinderswerkzaamheid berusten en op het gebied van de nijverheid kunnen worden toegepast. Zie ook: nadere verklaring uitvindingen

octrooigemachtigde Fr.: le mandataire agréé auprès de l'Office des brevets : octrooirecht - persoon die namens de uitvinder de octrooiaanvraag opstelt en bij het Bureau voor Industriële Eigendom indient. Zie ook: tegenstelling octrooihouder

octrooihouder / patenthouder Fr.: le propriétaire d'un brevet : octrooirecht - de persoon die het octrooi voor zijn uitvinding heeft aangevraagd en het octrooi daarop houdt. Zie ook: nadere verklaring octrooi / patent / (mv.) octrooien / patenten tegenstelling octrooigemachtigde nadere verklaring uitvinder tegenstelling merkhouder

octrooirecht Fr.: droit de la propriété intellectuelle et industrielle : intellectuele eigendomsrecht - rechtsgebied dat de regels omvat betreffende de rechtsverkrijging, omvang en beëindiging van bescherming op nieuwe uitvindingen die in de nijverheid kunnen worden toegepast. Art. 1 Octrooiwet - Zie ook: onderdeel octrooibescherming nadere verklaring octrooi / patent / (mv.) octrooien / patenten nadere verklaring kwekersrecht

octrooirechten / patentrechten Fr.: les droits de la propriété intellectuelle et industrielle / les droits de greffon : octrooirecht - rechten die een uitvinder op zijn nieuwe uitvinding kan uitoefenen, nadat hij die uitvinding heeft gepatenteerd.

officier van justitie (OvJ) Fr.: le procureur : strafprocesrecht - persoon die het voorbereidend opsporingsonderzoek leidt, bevoegd is om tot vervolging over te gaan en op de strafzitting het openbaar ministerie (OM) vertegenwoordigt. Zie ook: hierarchische verhouding hulpofficier van justitie (HOvJ)

olografisch testament Fr.: le testament olografique : erfrecht - zelfgeschreven testament of uiterste wil.

om niet Fr.: pour rien : rechtswetenschap - kosteloos; gratis Zie ook: tegenstelling betaling / betalen / betaald

ombudsman Fr.: le médiateur : staatsrecht - een door het parlement aangestelde ambtenaar die klachten van burgers over de werking van de overheid onderzoekt en de administratie daarover advies geeft. De Vlaamse overheid heeft zo een eigen ~, net zoals de spoorwegen en de pensioendiensten. Art. 1 wet van 22 ma 1995 en 1 decreet van 7 juli 1998

omgangsrecht Fr.: droit de visite : familierecht - recht van een volwassene, bijv. een gescheiden ouder die niet met het recht van bewaring van zijn kind is belast, om contact en omgang te hebben met een kind. Slechts in uitzonderingsgevallen ontzegt de rechter het ~ van een ouder. Ook andere personen (grootouders) kunnen een omgangsrecht krijgen. Art. art. 374 B.W. en art. 375bis B.W. - Zie ook: nadere verklaring omgangsregeling

omgangsregeling Fr.: le réglement du droit de visite : echtscheidingsrecht - regeling waarin de contacten tussen gescheiden ouders en hun kinderen door de rechter worden vastgelegd. Zie ook: nadere verklaring omgangsrecht

omgekeerde sterfhuisconstructie Fr.: la construction de maison mortuaire retournée : insolventierecht - vorm van herstructurering waarbij niet (zoals bij de sterfhuisconstructie) de gezonde groepsmaatschappijen uit de holding worden gehaald, maar juist de niet-levensvatbare en ongezonde bedrijven worden afgesplitst. Zie ook: tegenstelling sterfhuisconstructie

omissiedelict / nalatigheidsdelict Fr.: l'infraction d'omission : strafrecht - strafbaar gesteld nalaten. Bijv. nalaten iemand in nood te helpen. Zie ook: tegenstelling commissiedelict / handelingsdelict nadere verklaring burgerplicht nadere verklaring eed van Hypocrates

omnipracticus / generalist Fr.: généraliste : rechtswetenschap - Latijn: breedgeschoolde jurist die in vele vak- en rechtsgebieden inzetbaar is, evenwel niet in de diepte.

omzendbrief Fr.: la circulaire : bestuursrecht - akte waarin een overheidsorgaan instructies geeft over de wijze waarop de wetten en besluiten naar haar oordeel moeten worden toegepast en geïnterpreteerd of waarin zij voor zichzelf richtlijnen vaststelt die zij voorneemt te volgen of waarin zij een eigenlijke beslissing neemt of een dwingende rechtsregel formuleert. Zie ook: niet gelijk aan memorandum of understanding

omzetbelasting (BTW) Fr.: la taxe sur le chiffre d'afaires (TVA) : fiscaal recht - belasting over de toegevoegde waarde van geleverde zaken en verrichte diensten. Ondernemers kunnen betaalde BTW terugkrijgen van en dienen ontvangen BTW te betalen aan de belastingdienst. Zie ook: nadere verklaring restitutie omzetbelasting nadere verklaring aangifte bij aangiftebelastingen

omzetregeling Fr.: la réglementation de chiffre d'affaires : rechtswetenschap - regeling waarbij iets in iets anders kan worden omgezet. Zie ook: nadere verklaring conversie

omzetting / omzetten / omgezet Fr.: la conversion / transformer / transformé : vermogensrecht - In geval de schuldenaar zijn verplichting niet kan nakomen kan hij zijn verbintenis omzetten in een verbintenis tot vervangende schadevergoeding. Zie ook: nadere verklaring nietige rechthandeling

onafhankelijkheid van de rechter Fr.: l'indépendance du juge : staatsrecht - de rechter oordeelt vanuit een volstrekt vrije, onafhankelijke positie. Hij laat zich niet beïnvloeden door hiërarchie, politieke en andere belangen. Ter verzekering van de ~ wordt de rechter voor het leven benoemd. Zie ook: nadere verklaring openbaarheid van rechtspraak tegenstelling rechterlijke onpartijdigheid

onbeheerde nalatenschappen Fr.: les successions abandonnées : erfrecht - nalatenschappen waarbij onbekend is wie er aanspraak op kan maken of waarbij de bekende erfgenamen de nalatenschappen hebben verworpen. Zie ook: nadere verklaring Centraal Testamentenregister (CTR)

onbenoemde overeenkomst / onbenoemd contract Fr.: le contrat innommé : contractenrecht - contract waaraan de wet geen naam heeft gegeven en geen specifieke regeling voor heeft uitgewerkt (zoals bijv. huur). ~ zijn slechts gebonden aan de wettelijke bepalingen m.b.t. overeenkomsten in het algemeen, dus niet aan speciale regels. Zie ook: tegenstelling koop tegenstelling huur tegenstelling benoemde overeenkomst / benoemde contract hierarchische verhouding overeenkomst / contract

onbepaalde duur Fr.: la durée indéterminée : rechtswetenschap - in theorie oneindig voortdurend. Bijv. een arbeidsovereenkomst van ~. Zie ook: onderdeel opzegtermijn

onbeslagbare goederen : beslagrecht - goederen waarop geen beslag kan worden gelegd bijv. levensnoodzakelijke en professionele goederen (tot een bepaald bedrag). Art. 1408 e.v. Ger. W.

onbevoegd verklaring Fr.: la déclaration sans compétence : burgerlijk procesrecht - schriftelijke verklaring dat een persoon niet bevoegd is om (bepaalde) rechtshandelingen te verrichten;
uitspraak van een rechter die zich niet bevoegd acht om over het hem voorgelegde geschil te oordelen. Zie ook: nadere verklaring niet-ontvankelijk verklaring

ondankbaarheid Fr.: l'ingratitude : familiaal vermogensrecht - een gedraging door een begiftigde ten aanzien van de schenker of testator waardoor de gift kan worden herroepen. De gronden waarop de gift kan worden herroepen wegens ondankbaarheid staan opgesomd in de wet. Art. 955-959 B.W. en 1046-1047 B.W. - Zie ook: nadere verklaring gift nadere verklaring schenking nadere verklaring legaat

ondeelbaarheid / ondeelbare verbintenis Fr.: indivisibilité / l'obligation indivisible : verbintenissenrecht - verbintenis waarbij de prestatie niet opgesplitst kan worden tussen de verschillende schuldenaren en schuldeisers. De ~ is een gevolg van de aard van de verbintenis zelf (ze kan niet verdeeld worden) of een contractuele bepaling. Een ~ is niet hetzelfde als een hoofdelijke verbintenis. Art. 1217-1219 B.W. en 1222-1225 B.W. - Zie ook: nadere verklaring hoofdelijkheid / hoofdelijke verbintenis nadere verklaring in solidum / verbintenis in solidum tegenstelling deelbaarheid / deelbare verbintenis

ondeelbare prestatie Fr.: la prestation indivisible : verbintenissenrecht - een prestatie die naar zijn aard niet over meerdere debiteuren verdeeld kan worden. Zijn toch meerdere debiteuren tot die prestatie verplicht, dan zijn zij hoofdelijk verbonden. Bijv. de verplichting tot het leveren van een huis. Zie ook: tegenstelling deelbare prestatie

onder voorbehoud van alle rechten / onder voorbehoud van rechten Fr.: sous toutes réserves : advocatuur - formule die bepaalde advocaten in hun correspondentie en processtukken gebruiken om aan te geven dat zij ondanks hetgeen zij hebben gesteld, nog alle kanten op willen, bijv. door later meer te vorderen of een ander verweer te voeren. Zie ook: nadere verklaring confraterneel

ondergeschikte Fr.: le/la subordonné/e : arbeidsrecht - persoon die in dienst van een ander werkzaamheden verricht. Bijv. de werknemer is de ~ van de werkgever. Zie ook: nadere verklaring risicoaansprakelijkheid tegenstelling paardensprong

onderhandelingen Fr.: les négociations : mediation - schriftelijk of mondeling processen van geven-en-nemen tussen partijen die, indien succesvol, met een deal of overeenkomst worden afgesloten. Zie ook: nadere verklaring mediation hierarchische verhouding minnelijke schikking / schikken / transigeren

onderhanden werk : ondernemingsrecht - werkzaamheden die de ondernemer heeft verricht, maar nog niet gefactureerd. Het ~ behoort tot de vlottende activa van de balans.

onderhands Fr.: privé : rechtswetenschap - door partijen onderling geregeld; rechtshandeling (meestal verkoop) die plaatsvindt zonder notariële tussenkomst. Zie ook: nadere verklaring notariële akte

onderhandse aanbesteding Fr.: l'adjudication secrète : bouwrecht - veelal particuliere uitnodiging aan bepaalde aannemers om op een werk een offerte uit te brengen. De overheid mag in principe slechts openbare aanbestedingen doen. Zie ook: tegenstelling openbare aanbesteding

onderhandse akte Fr.: l'acte privé : burgerlijk recht - geschrift opgesteld tussen partijen op evenveel exemplaren als er partijen met onderscheiden belangen zijn (indien het een wederkerige overeenkomst betreft). In tegenstelling tot een authentieke akte opgesteld door een notaris, kent een ~ geen publiciteitsvereisten. Ze kan dan ook niet zomaar tegen derden worden ingeroepen. Een onderhandse akte die erkend is door degenen tegen wie men zich daarop beroept, of die wettelijk voor erkend wordt gehouden, heeft echter tussen de ondertekenaars van de akte en tussen hun erfgenamen en rechtverkrijgenden dezelfde bewijskracht als een authentieke akte. Art. 1322 ev B.W.

onderhandse verkoop / onderhandse verkoping Fr.: la vente de gré à gré : verbintenissenrecht - verkoop die rechtstreeks tussen partijen plaatsvindt, zonder openbare veiling Zie ook: tegenstelling executieverkoop

onderhoudsplicht Fr.: l'obligation alimentaire : echtscheidingsrecht - verplichting tot het bijdragen in de kosten van het levensonderhoud van ex-partner en/of kinderen. Zie ook: onderdeel alimentatie / onderhoudsbijdrage

onderhuur Fr.: la sous-location : huurrecht - tegen betaling in gebruik geven (verhuren) van bijv. gehuurde zelfstandige woonruimte. In beginsel komt de onderhuurder in de plaats van de huurder als deze de huurovereenkomst heeft beëndigd. Zie ook: nadere verklaring huur van woonruimte tegenstelling indeplaatsstelling nadere verklaring wederverhuur

onderlinge waarborgmaatschappij (OWM) Fr.: la société de garantie mutuelle : rechtspersonenrecht - bij notariële akte opgerichte vereniging die tot doel heeft om met haar leden bepaalde verzekeringsovereenkomsten te sluiten of haar leden in het kader van een wettelijke regeling verzekerd te houden. Zie ook: nadere verklaring coöperatie nadere verklaring vereniging

onderneming Fr.: l'entreprise : ondernemingsrecht - op winst gerichte organisatie die duurzaam aan het handelsverkeer deelneemt, bereidt is de risico's van haar activiteiten te aanvaarden en is samengesteld uit vermogen en arbeid. Zie ook: nadere verklaring bedrijf / bedrijven

ondernemingsnummer Fr.: numéro d'entreprise : handelsrecht - uniek identificatienummer toegekend aan ondernemingen door de Kruispuntbank van ondernemingen van de federale overheidsdienst economie, KMO, middenstand en energie. Art. 1 K.B. 24 juni 2003

ondernemingsraad (OR) Fr.: le conseil d'entreprise : ondernemingsrecht - verplicht overleg- en samenwerkingsorgaan tussen werkgever en werknemers in bedrijven met ten minste vijftig werknemers of indien dit bij CAO is bepaald. De bevoegdheden van de OR zijn: initiatiefrecht, adviesrecht en instemmingsrecht. Zie ook: nadere verklaring onderneming

ondernemingsrecht Fr.: le droit d'entreprise : ondernemingsrecht - vakgebied dat de rechtsregels omvat over de rechtspositie van ondernemingen. Bijv. oprichting van ondernemingen, aandelenemissies en fusies, opstellen van contracten, rechtsbijstand in handelsconflicten, fiscale zaken, incasso en arbeidsrecht. Zie ook: onderdeel rechtspersonenrecht onderdeel bank- en effectenrecht hierarchische verhouding vermogensrecht

onderpand Fr.: le gage : pand- en hypotheekrecht - de zaak of vordering die tot zekerheid strekt aan de schuldeiser in pand wordt gegeven, zodat een schuld zal worden voldaan. Zie ook: hierarchische verhouding zekerheidstelling / stellen van zekerheid

ondertekening / ondertekenen Fr.: signer : contractenrecht - het plaatsen van de handtekening of de naam die de ondertekenaar voert of draagt, met of zonder bijvoeging van de voornaam. Zie ook: onderdeel signatuur

ondertoezichtstelling (OTS) Fr.: l'assistance éducative : personen- en familierecht - maatregel waarbij meestal een minderjarig kind, ter bescherming van zijn welzijn, onder toezicht van een door de kinderrechter benoemde volwassene of instantie wordt geplaatst. Het kind blijft meestal wel thuis wonen. Bijv. ~ vindt meestal plaats in die gevallen waarin een kind met zedelijke of lichamelijke ondergang wordt bedreigd. Zie ook: nadere verklaring kinderrechter tegenstelling uithuisplaatsing

ondervolmacht / substitutie Fr.: la subrogation : vermogensrecht - volmacht die aan een ander persoon is doorgegeven. De ~ is slechts toegestaan als de gevolmachtigde de bevoegdheid daartoe heeft of niet ongebruikelijk is en in het belang is van de volmachtgever, terwijl die zelf niet in staat is een voorziening te treffen. Zie ook: nadere verklaring volmacht

onderwijs voor sociale promotie Fr.: l'enseignement de promotion sociale : onderwijsrecht - oude term voor "centra voor volwassenonderwijs".

onderzetting : pand- en hypotheekrecht - beschikbaar stellen van een zaak als onderpand, meestal ter zekerheid van terugbetaling van geleend geld.

onderzoek naar het vaderschap Fr.: enquête de la paternité : personen- en familierecht - procedure waarbij de afstamming langs vaderszijde van een persoon wordt vastgesteld. Art. 322-325 B.W. - Zie ook: hierarchische verhouding afstamming nadere verklaring erkenning nadere verklaring vermoeden van vaderschap

onderzoeksrechter Fr.: juge d'instruction : strafprocesrecht - rechter die het gerechtelijk onderzoek voert. De ~ wordt aangewezen uit de rechters van de rechtbank van eerste aanleg voor een termijn van eerst twee jaar en vervolgens een steeds hernieuwbare termijn van vijf jaar. Art. 79-80 Ger. W. en 55 e.v. Sv. - Zie ook: nadere verklaring gerechtelijk onderzoek hierarchische verhouding rechtbank van eerste aanleg

ondeugdelijke poging Fr.: tentative impossible : strafrecht - een poging tot het plegen van een misdrijf die nooit tot voltooiing van het misdrijf zal kunnen leiden. Bijv. iemand proberen te vermoorden met een pistool waarvan de dader niet weet dat het een alarmpistool is. Zie ook: tegenstelling strafbare poging / strafbaar pogen